Björn Dagbjartsson - minning

     

    Kynni okkar Björns Dagbjartssonar stjúpföður eiginkonu minnar, Sigurveigar hafa varað í rúma 5 áratugi. Hann og Sigrún Valdimarsdóttir tengdamóðir mín voru þá nýkomin heim frá Bandaríkjunum, þar sem hann lauk doktorsnámi árið 1972.

 Björn var dagfarsprúður maður, skynsamur, fylginn sér í skoðunum og nálgaðist sérhvert mál af yfirvegun vísindamannsins. Tilgerðarlaus og réttsýnn maður.

Hann var sjálfstæðismaður og um tíma alþingismaður flokksins fyrir norðan. Alltaf var hann trúr sínum uppruna, fæddur og uppalinn í Álftagerði í Mývatnssveit. Foreldrar hans stunduðu þar búskap og silungsveiði í vatninu.  Hann var elstur sex systkina. Það þótti eftirtektarvert að af bræðrunum luku þrír doktorsnámi. 

Við Sirrý eigum Birni margt að þakka. Hann var ávallt tilbúinn að leggja okkur lið, ef á þurfti að halda. Fyrstu árin í búskap okkar bjuggum við í kjallaranum á Kúrlandi, áður en við héldum sjálf til náms erlendis.

Meðan við dvöldum í Svíþjóð heimsóttu Björn og Sigrún okkur oft. Hann var þá orðinn forstjóri Rannsóknarstofnunar fiskiðnaðarins. Eftir að heim kom áttum við stundum athvarf í kjallarnum á Kúrlandinu. Þegar við svo hófum að byggja okkar hús var Björn meðal fyrstu manna til að hvetja okkur af stað í verkefnið.

Hann var börnunum okkar góður afi og sinnti þeim ávallt af væntumþykju og á sinn þátt í uppeldi þeirra. Sameiginlegt verkefni fjölskyldunnar var smíði sumarhúss í Skaftártungu. Á hverju sumri voru farnar ferðir í Skaftártunguna og oft fengu börnin okkar að fara með Birni og Sigrúnu.

Sjávarútvegurinn var Birni hugstæður. Í lok áttunda áratugar á síðustu öld var hann ráðinn aðstoðarmaður Kjartans Jóhannessonar, sjávarútvegsráðherra. Það þótti svolítið sérstakt þá því að Björn var yfirlýstur sjálfstæðismaður. Ráðherrann leitaði til Björns vegna þekkingar hans á málefnum sjávarútvegsins og lífríki hafsins.

 Það var í þessu hlutverki sem Björn lét til sín taka í umræðunni um nauðsyn þess að standa yrði vörð um sjálfbæra nýtingu fiskistofnana í hafinu. Hann átti mikilvægan þátt í því að beina þessari umræðu í skynsamlegan farveg. Hann átti síðar sæti í mikilvægum nefndum um fiskveiðistjórnun og framtíðarskipulag fiskveiða.

Við skyndilegt andlát Sigrúnar tengdamóður minnar árið 2001 stóð fjölskyldan þétt saman. Björn var þá orðinn sendiherra Íslands í Mosambík, sá fyrsti staðsettur sunnan Sahara eyðimerkurinnar. Ógleymanleg eru jólin sem við fjölskyldan héldum þar árið sem Sigrún lést.

Björn hóf sambúð með Sigríði Jóhannesdóttur í lok veru sinnar í Mosambik og stofnuðu þau heimili á Seltjarnarnesi eftir heimkomuna. Sigríður lést langt um aldur fram. Síðar tók hann upp sambúð með Gunnhildi Sigurðardóttur.

Þó að liðin sé nær aldarfjórðungur síðan Sigrún lést hafa fjölskylduböndin ávallt verið sterk og kærleiksrík. Björn bjó alla tíð heima en varð fyrir slysi á heimili sínu seint á þessu ári og dvaldist á Landsspítalanum síðustu vikurnar.

Nú á kveðjustund þakka ég Birni fyrir allan hans stuðning við fjölskyldu okkar. Aldrei bar skugga á þau samskipti og hans verður sárt saknað.

Sveinn Hjörtur Hjartarson

Sjóveikisaga

Ég er sjóveikur. Fyrir mörgum árum var mér falið að leiðsegja stjórn norskra útgvegsmanna með Akraborginni upp á Skaga, ásamt stjórn íslenskra útvegsmanna. Við vorum ekki komnir út úr höfninni í Reykjavík þegar ég fann til sjóveiki. Móts við Hvalfjörð lá ég afvelta í sjóveiki á gangi skipsins. Þegar komið var upp á Akranes var mér nokkur huggun í því að heyra að framkvæmdastjóri norsku útgerðanna hafði einnig verið mjög sjóveikur. Ég man fyrst eftir því upp á Akranesi, hvar ég sat á hækjum mínum gegnt Frystihúsi Haraldar Böðvarssonar hf og að Haraldur Sturlaugsson sá auman á mér og tók mig með sér heim. Til að fá ráð hjá fagmanni hringdi hann í Ingibjörgu eiginkonu sína. Hún er hjúkrunarfræðingur og gegndi þá embætti heilbrigðisráðherra! Hann lýsti veikindum mínum í símann. Það stóð ekki á ráðleggingum: Gefðu honum Gammel Dansk og láttu hann leggjast á sófann. Við fylgdum þessu. Eftir andartak bráði af mér og ég var eins og nýsleginn túskildingur. Minnist þess ekki að hafa þakkað Haraldi og heilbrigðisráðherra björgunina nógsamlega, en geri það hér með. Líklegast er ég einn fárra um björgun á heilsu minni beint frá skrifstofu sjálfs ráðherra. Kvöldið enduðum við svo í bröggunum í Hvalfirði hjá Kristjáni Loftssyni og dreyptum á romminu hans, blönduðu heitu vatni. Norðmennirnir voru þess fullvissir að þeir væru næst himnaríki á þessu kvöldi. En það er önnur saga.

Sigurður Ingvarsson minning

Leiðir okkar Sigurðar tengdaföður míns hafa legið saman í rúmlega fimm áratugi. Ég var menntaskólapiltur er ég fór að gera hosur mínar grænar fyrir einkadóttur hans.

Sigurður var einstaklega viðræðugóður og áhugasamur um flest dægurmál hverju sinni. Hann var einstaklega fróður um margt. Hann hafði þann eiginleika að geta dregið fram viðhorf viðmælanda án þess þó endilega að blanda eigin afstöðu til mála. Þá var hann oft í hlutverki greinandans.

Það var gefandi að heimsækja hann og fræðast  og finna stuðning hans í þeim verkefnum sem við fengumst við. Einkennandi fyrir Sigurð var að hann var vakinn og sofinn yfir velferð fjölskyldu sinnar. Hann fylgdist mjög vel með börnum sínum og barnabörnum alla tíð. Alltaf sá hann jákvæð tækifæri á vegferð þeirra og hvatti þau til dáða.

Sigurður varði tíma sínum gjarnan í að afla upplýsinga um ýmsar nýjungar varðandi tæknilegar framfarir. Sérstaklega voru orku- og virkjunarmál honum hugleikin í seinni tíð, sérstaklega virkjun sjávarfalla. Hann var vel að sér í notkun tölva og snjallsíma og var fljótur að losa sig við reiknistokkinn þegar tölvan kom til skjalanna. Veraldarvefurinn gaf honum tækifæri til þess að sinna hugðarefnum sínum og afla nauðsynlegra gagna. Hann horfði til framtíðar, nýrra tækifæra og nýrra verkefna. Þar naut hann sín best.

Sigurður átti fjölbreyttan starfsferil. Hann var stúdent frá MR 1955 og stundaði nám í verkfræði í Þýskalandi. Vann við landmælingar í Persíu og á Íslandi fram til 1962 er hann hóf störf hjá I Pálmasyni hf sem framkvæmdastjóri.

Faðir Sigurðar, Ingvar Pálmason frá Norðfirði, skipstjóri og útgerðarmaður, stofnaði fyrirtækið. Starfsemi þess var fyrstu árin í kringum kraftblökkina, sem leiddi til byltingar í uppsjávarveiðum Íslendinga. Jafnframt sérhæfði fyrirtækið sig í eldvörnum og var um tíma leiðandi á því sviði.

Í þjónustu við sjávarútveginn og eldvarnir nýttust starfskraftar Sigurðar vel.  

 Síðar gékk hann til liðs við Securitas hf sem sölustjori á sviði eldvarna. Eftir að eftirlaunaaldr i var náð starfrækti hann fyrirtæki sem sérhæfði sig í sölu misturkerfa.

Sigurður hafði einstaka ánægju af ferðalögum og fór reglulega í viðskiptaferðir til þess að fylgjast með nýjungum á sínu sviði. Auk þess sem hann hafði ánægju af að ferðast bæði erlendis og innanlands á nýja og áður óþekkta staði. Hann heimsótti bæði börn sín og barnabörn sem búið hafa erlendis og lét sig ekki vanta á tímamótum þegar tvö af börnum hans luku doktorsnámi í USA og Svíþjóð.

Í einni af síðustu ferðum okkar saman til Belgíu í heimsókn til sonar okkar og fjölskyldu, fundum við svo vel þá ánægju sem hann hafði af ferðalögum og samveru með fólkinu sínu. Það minnti okkur á gamla tíma þegar hann heimsótti okkur reglulega til Gautaborgar á námsárunum.

Þetta voru ógleymanlegar stundir sem líða okkur seint úr minni.

Að leiðarlokum vil ég þakka Sigurði fyrir samfylgdina og þann velvilja sem hann ávallt sýndi mér. Blessuð sé minning hans

Björg Árnadóttir - minning

Unglingsárin líða fljótt. Þetta er tímabil mótunar fyrir það sem koma skal. Leiðir geta skilið en strengur vináttunnar er til staðar og býr í okkur um ókomin ár.  Í dag kvöddum við Björgu Árnadóttur, móður vinar míns Sverris Gauks og Helgu systur hans. Ég var heimagangur hjá Björgu og Ármanni Lárussyni eiginmanni hennar á unglingsárunum.

 Þetta voru góð ár og uppbyggileg. Nærvera og umhyggja fyrir okkur unga fólkinu var einlæg og mildileg. Það var oft glatt á hjalla á Digranesveginum hjá þeim hjónum. Þau voru um margt ólík. Björg var fíngerð kona, glaðlynd og  skemmtileg. Ármann stór og kröftugur, glímukonungur Íslands í 13 ár var hægari í fasi. Það var þó aldrei langt í glettnina.

 Þau hjón voru meðal frumbyggja í Kópavogi, þeirra sem byggðu upp þetta samfélag. Björg var verkstjóri um árabil í frystihúsi Barðans í Kópavogsdal. Þar kynntumst við mörg fiskvinnslustörfum undir hennar verkstjórn og það var ekki slegið slöku við. Verkstjórinn sá til þess að enginn tími fór til spillis og að gæðin væru fyrsta flokks. Ármann var líka mikill verkmaður. Það var sérstakt fréttaefni þegar hann og Davíð á Arnbjarnarlæk byggðu hitaveitulagnir inn í borgina á þessum árum, þvílík voru afköstin og dugnaðurinn.

Björg og Ármann voru bakhjarlar Kefas, óháðs kristins safnaðar í Kópavogi. Söfnuðurinn á glæsilegt guðshús í efri byggðum Kópavogs með fallegu útsýni yfir Elliðavatn og hæðir Heiðmerkur. Það hallar á engan þó að frá því sé sagt að Ármann hafi byggt þetta guðshús fyrir eiginkonu sína eins og presturinn gat um í minningarræðu sinni. Blessuð sé minning Bjargar.

Engin sorg á herðum, þótt ekkja falli í valinn (Einar Ben.).

Síðasta samtalið sem ég átti við Stefaníu ömmu mína var um lífið og dauðann. Hún kom við í Víðihvamminum, æskuheimili mínu með Árna Byron Njarðvík, tengdasyni sínum eftir jarðarför vinkonu, hann hafði keyrt hana. Við sátum inn í stofu og það ríkti þögn við borðið. Til þess að rjúfa þögnina spurði ég hana hvort þetta hafi verið sorgleg jarðarför. Hún endurtók spurningu mína og sagði svo: Nei, þetta var ekki sorgleg jarðarför. Síðan stendur hún upp gengur að bókaskápnum og tekur ljóðabók Einars Benediktssonar og fer með ljóð sem efnislega fjallar um andlát eldri konu. Í ljóðinu segir skáldið að enginn syrgi andlát aldraðrar konu. Síðar báust mér þessar ljóðlínur frá góðum vini: Og ekki er mikill tregi/ og engin sorg á herðum/ þótt ekkja falli í valinn/ með sjötíu ár á herðum. Þetta hefur verið í apríl/maí 1970 sjálf lést hún um mánuði síðar 66  ára gömul.
Ég var búinn að leita töluvert að þessu ljóði í gegnum árin en fann aldrei. Man ekki heldur hver þessi vinkona hennar var. Þessi atburður kemur endrum og sinnum upp í hugann. Rakst svo í kjölfarið af þessum hugleiðingum mínum á þessa minningargrein eftir föður minn sem ég hafði ekki séð áður. Hann skrifar þessa grein mörgum mánuðum síðar. Hann hefur ekki ráðið við tilfinningar sínar við andlát hennar og tekið sér tíma til að minnast hennar. Veturinn 1969/1970 heimsótti ég afa og ömmu einu sinni í viku á miðvikudögum. Það var hlé í Austurbæjarskóla á miðvikudögum og í stað þess að hanga í skólanum gékk ég upp á Hringbraut til þeirra í hádeginu og borðaði með þeim og spjallaði. Ógleymanlegar gæðastundir fyrir óharðnaðan ungling. (uppfært febrúar 2021)

Sæmundur Nikulásson minning

 Í dag vorum við við jarðarför Sæmundar Nikulássonar í Dómkirkjunni í Reykjavík. Sæmi var eiginmaður hennar Elínar Þorsteinsdóttur móðursystur Sirrýjar. Um áratugaskeið var fjölskyldan á Hringbraut 26 fastur punktur í okkar lífi. Mikill samgangur var á milli þeirra systra Sigrúnar tengdamóður minnar og Elínar eða Ellu frænku eins og við kölluðum hana. Sæmi og Ella voru mikið útivistarfólk og minnisstæðar eru ættarferðir og góðar stundir austur í Skaftártungu. Síðasta ferð okkar með Sæma er eftirminnileg. Við fórum Fjallabak syðra suður, sem hann þekkti eins og lófann á sér í blíðskaparveðri líklega 2016, ógleymaleg ferð, fróðleg og skemmtileg. Ég er viss um það að nú verður mikið sungið og spilað á gítar í Sumarlandinu. Blessuðs sé minning Sæmundar.

48 ár frá gosi í Vestmannaeyjum

 Fjörtíu og átta ár frá gosinu í Eyjum!! Man vel þegar móðir mín vakti mig með látum þennan morgun. Ég rauk upp kjallaratröppurnar heima og settist þar fyrir framan hana efst í stiganum. Orð hennar um að það væri eldgos í Vestmannaeyjum sitja enn greipt í minni mínu. Ég hélt hinsvegar í svefnrofanum að ég væri að missa af viðtali í útvarpinu, sem ég ætlaði að hlusta á. Minningar okkar af þessum atburði eru misjafnar. Sú sem hér er endursögð að neðan er mun dramatískari og er saga vinnufélaga míns, Björns Jónssonar skipstjóra, til margra ára.

Þetta skip, Ásberg RE 22 var síðasta skipið út úr Vestmannaeyjahöfn morguninn eftir að gosið hófst í Eyjum 23. janúar 1973. Um borð voru um 70 manns sem farið var með til Þorlákshafnar. Skipið var statt 10 sjómílur austur af Vestmannaeyjum á leið til loðnuveiða þegar Vestmannaeyjar kölluðu "Mayday, mayday" til allra nálægra skipa. Skipið snéri strax til Vestmannaeyja en skipverjar höfðu orðið varir við þegar eldsumbrotin hófust. Skipstjóri á skipinu var Björn Jónsson ættaður frá Ánanaustum.

Á sveitaball

Ég var minntur á þennan atburð fyrir fimmtíu árum í morgun. Við Beggi fórum á sveitaball í Kjósinni á druslunni, sem hann var búinn að gera upp. Fórum fyrst niður á höfn og keyptum vín og vindlabox áður en við lögðum af stað. Ákveðið að ég mundi keyra í bæinn því Beggi ætlaði að drekka vínið. Á ballinu voru slegin af mér gleraugun og án þeirra sé ég mjög illa. Eftir ballið leggjum við af stað í bæinn og ég undir stýri. Við vorum ekki komnir langt þegar Beggi byrjar að æpa í tíma og ótíma, hann hélt ég væri að fara út af veginum. Að lokum heimtaði hann að taka við akstrinum og lét ég honum það eftir. Dró ekki frekar til tíðinda fyrr en við nálgumst Rvík. Þar stoppar lögreglan okkur. Hjartað stoppaði líka en við sluppum. Beggi var sannfærður um að það hefði runnið af sér meðan ég keyrði. Ég var viss um að þetta Spánarglundur hafi verið óáfengt. En sem sagt eftir einn aki ei neinn. Það er óhætt að segja frá þessari minningu nú enda málið fyrnt og Beggi fyrir löngu farinn á annan stað.

Kristinn Kjartansson minning

Í dag þann 25. maí 2020 var ég við jarðarför Kristins Kjartanssonar, góðs félaga í Söngfélagi Skaftfellinga og göngufélaga til margra ára. Kynni okkar hófust árið 2003 þegar ég byrjaði í kórnum, en hann hafði verið þar í mörg ár. Hann var mikill söngmaður og góður félagi. Nikkan hans var aldrei langt undan á samkomum og ferðalögum. Ljúfmennska hans, prúðmennska og glettni var eins skaftfellsk og hugsast getur, þar sem hæverskan var í fyrirrúmi. Hann var Mýrdælingur, frá Þórisholti. Margs er að minnast frá liðnum árum. Tónleikar og tónleikaferðir um landið, oftast þó um Skaftafellssýslurnar tvær. Söngatriði með þeim bræðrum Kristni og Kjartani á aðalfundi útvegsmanna á Suðurnesjum. Fjölmargar gönguferðir okkar oftast um Elliðaárdal og Heiðmörk ásamt göngufélögum í Skálmurum. Gengið var allan ársins hring þegar við vorum duglegust. Einn af hátindum í ferðum okkar Skálmara var þegar við opnuðum formlega svokallaða Hellismannaleið frá Rjúpnavöllum, í Áfangagil þaðan í Landmannahelli og að lokum endað í Landmannalaugum. Á lífsleiðinni kynnist maður nýju fólki og þótt kynnin hefjist eftir miðjan aldur er eins og viðkomandi hafi alltaf þekkst. Þannig vil ég lýsa kynnum mínum af Kristni. Ég þakka honum samfylgdina og votta Guðrúnu og fjölskyldu hans samúð mína. Blessuð sé minning Kristins.

Líkar þetta

Skrifa ummæli

Deila

Uppáhalds sálmurinn

Leyfi mér hér að birta uppáhalds sálminn hans föður míns Sr Hjartar Hjartarsonar sem er nr. 350 í sálmabókinni. Hann kom þessum sálmi oft að og organistar sem hann vann með vissu það. Skemmtilegt að segja frá því að einn organisti tók sig einu sinni til og spilaði hann sem útgöngspil, vegna þess að hann sá pabba meðal kirkjugesta. Óhætt er að segja um pabba að hann var æðrulaus maður, þótt ekki væri hann skaplaus. Hann þurfti oft á lífsleiðinni að takast á við ýmis áföll. Hann fékk barna- og lömunarveiki sem ungur drengur, missti bróður sinn úr sömu veiki. Þá tókst hann á við krabbamein síðustu 15 ár ævi sinnar af miklu æðruleysi. Vonandi finnið þið styrk og huggun í þessum ljóðlínum líka:

Ó, ást, sem faðmar allt! Í þér
minn andi þreyttur hvílir sig,
þér fús ég offra öllu hér,
í undradjúp þitt varpa mér.
Þín miskunn lífgar mig.

Ó, fagra lífsins ljós, er skín
og lýsir mér í gleði og þraut,
mitt veika skar það deyr og dvín,
ó, Drottinn minn, ég flý til þín,
í dagsins skæra skaut.

Ó, gleði', er skín á götu manns
í gegnum lífsins sorgarský.
Hinn skúradimmi skýjafans
er skreyttur litum regnbogans
og sólin sést á ný.

Ó, ég vil elska Kristi kross,
er kraft og sigur veitir mér.
Að engu met ég heimsins hnoss,
því Herrann Jesús gefur oss
það líf, sem eilíft er.

Guðmundur Þorbjörnsson, minning

Í gær var ég við útför Guðmundar Þorbjörnssonar útgerðarmanns, oft nefndur Guðmundur í Gjögri. Ég kynntist Guðmundi í starfi mínu fyrir samtök útvegsmanna. Hann var um áratugi einn af þeim, sem reglulega kom í heimsókn á skrifstofuna í Hafnarhvoli. Guðmundur var hógvær í allri orðræðu, en hann hafði skýra sín og ákveðnar skoðanir. Umræðuefnið var oftar en ekki rekstarskilyrði útgerðar, fiskveiðistjórnun, menn og málefni. Eitt af fyrstu verkefnum mínum í þjónustu útvegsmanna var að fara í gegnum skynsemi þess að kaupa þrjú ný glæsileg skip árið 1986 frá Ulstein í Noregi. Sumum þótti þetta mikið glapræði og höfðu áhyggjur af því að viðkomandi aðilar færu allir lóðbeint á hausinn. Guðmundur var í þessum hópi með nýjan Hákon ÞH 250, Ármann Ármannsson með Helgu II RE 373 og Pétur Stefánsson með Pétur Jónsson RE 69. Minnist sérstaklega orðræðu okkar Guðmundar vegna áhyggju manna af þessum kaupum og glettni hans vegna þess. Til að gera langa sögu stutta áttu þessi skip eftir að reynast mjög vel og er tilkoma þeirra hluti að nýrri framfarasókn í sjávarútvegi eftir gríðarlega niðursveiflu í upphafi níunda áratugar síðustu aldar. Það voru ekki margir í sjávarútvegi sem gátu sýnt jafn glæsilega ársreikninga og Gjögur hf á þessum árum. Fyrirtækið var alla tíð rekið af mikilli ráðdeild á Tómasarhaga, þar sem þau Guðmundur og Auðbjörg eiginkona hans bjuggu. Fyrir þrettán árum vorum við Sirrý ferðafélagar Guðmundar og Auðbjargar í tíu daga ferð um mormónaslóðir í USA. Við áttum þarna nokkra góða daga með þeim hjónum og eftir það góða endurfundi á samkomum útvegsmanna. Fyrir það viljum við þakka. Blessuð sé minning Guðmundar.

Sverrir Hermannsson, minning

Ég kynntist Sverri Hermannssyni fyrst sem iðnaðarráðherra. Var í teymi sem ráðið var til þess að fara í gegnum rekstur nokkurra stofnana, sem heyrðu undir ráðuneyti hans. Hann fylgdist náið með framvindu verkefnisins og hlýddi okkur reglulega yfir um frangang þess. Honum var ekki sama hvernig skattpeningum almennings var varið á hans vakt. Þetta var eftirminnilegur tími og lærdómsríkur, sérstaklega áfangafundir með ráðherranum þar sem farið var yfir stöðuna. 
Hann vissi strax hverra manna ég var þegar ég kynnti mig, en þetta voru ekki þannig fundir að við værum að blanda fjölskyldutengslum inn þá umræðu. Sá hluti samskiptanna fór í gegnum föður minn á síðari stigum og þeir höfðu einhver orð um þá tilviljun að ég væri að vinna fyrir Sverri og dóttir hans og pabbi væru vinnufélagar.
Faðir minn og Gréta Lind Kristjánsdóttir eiginkona Sverris voru systkinabörn. Þau voru jafnaldrar og æskufélagar, alin upp á Ísafirði. Milli þeirra var alltaf mikill frændkærleikur, þótt leiðir skildu á unglingsárum og þau færu í sitt hvora áttina.
Síðast hittumst við Sverrir í jarðarför bróður hans Gísla Hermannssonar útvegsmanns. Hann minntist heimsóknar minnar og foreldra minna í sumarhús þeirra hjóna á Grund í Skutulsfirði.
Þessi heimsókn var mér minnisstæð vegna þess að ég sá þá föður minn í svolítið nýju ljósi. Hann sem var oftar en ekki frekar til baka þegar hann heilsaði fólki hafði enga slíka tilburði er hann heilsaði frænku sinni, sem heilsaði „Dengsa frænda“ af mikilli hlýju og væntumþykju.
Minnisstæður er einnig fundur minn með Sverri sem bankastjóra Landsbankans og starfsmönnum hans um stjórn fiskveiða. Það var tekið til þess í höfuðstöðvum LÍÚ að hann skyldi sýna frummælanda þá virðingu að koma á þennan fund og hlýða á og spjalla um þessi mál.
Sverrir Hermannsson var litríkur stjórnmálamaður. Persónutöfrar hans voru miklir og þar sem hann kom var nærvera hans sterk, röddin þróttmikil og mælska hans og orðanotkun kynngimögnuð. Eftir þessum glæsilegu hjónum var tekið hvar sem þau fóru. Blessuð sé minning þeirra beggja.

Með hjartað heima.....

Sænskir fjölmiðlar fjalla um Ingvar Kamprad stofnanda IKEA, nú þegar hann er látinn. Þessi frumkvöðull og athafnamaður hefur verið mér oft hugstæður. Fyrsta heimsóknin í IKEA verslun var árið 1975. Við vorum blankir námsmenn í Gautaborg og tókum okkur ferð með strætó inn í Kållered, sem er smábær suður af Gautaborg. Þarna opnaðist fyrir okkur ævintýraheimur IKEA í fyrsta skipti á dimmu vetrarsíðdegi. Uppröðuð húsgögn á skaplegu verði, ýmislegt annað til heimilis, veitingastofa og leikrými fyrir barnið. Minnist þess að við keyptum í þessari heimsókn straubretti sem kostaði 10 krónur sænskar á sérstöku afsláttarverði. Það voru ánægðir og saddir kúnnar, sem fóru með barnakerru og straubretti í strætó heim eftir góðan dag í IKEA. Gaman að segja frá því að straubrettið er enn í fullri notkun og sparað margan skildinginn í straukostnað á t.d. skirtum. Síðan hafa verið reglulegar heimsóknir í þessar verslanir undanfarna áratugi, bæði til að borða og kaupa til heimilis. Ingvar Kamprad var trúr viðskiptavinum sínum. Hann vissi að óánægðir kúnnar koma ekki aftur. Sænsk ráðdeildarsemi var honum í blóð borin og hann sá til þess að alþýðuheimili (folkhemmet, fallegt orð) gætu keypt húsgögn á viðráðanlegu verði. "Með hjartað heima opnaðist fyrir alþjóðleg viðskipti," segir í blaðinu. Það eru orð að sönnu með yfir 400 verslanir í heiminum. Blessuð sé minning hans.

Í minningu Stefáns Sigurðssonar

Við félagar Stefáns Sigurðssonar í Rótarýklúbbi Kópavogs minnumst með þakklæti og hlýhug félaga okkar við skyndilegt fráfall hans.

Okkur þótti mikill fengur að því að fá Stefán til liðs við klúbbinn fyrir nokkrum árum og væntum okkur mikils af þátttöku hans um ókomin ár. Hann hafði af mikilli reynslu og þekkingu að miðla úr atvinnulífinu, sem vel þekktur veitingamaður, kokkur og framkvæmdastjóri veitingahússins Perlunnar.

Stefán var umfram allt góður félagi og vinur. Hjálpfús, hófsamur og alltaf tilbúinn að rétta hjálparhönd hvenær sem færi gafst. Hann var jafnframt kappsamur og metnaðarfullur í störfum sínum og í fremstu röð í hverju sem hann tók sér fyrir hendur.

Hann var úr hópi gjörvulegra Kópavogsbúa, sem ólst upp á frumbýlisárum bæjarfélagsins. Æskuheimili Stefáns var viðkomustaður margra Kópavogsbúa á þessum árum, enda faðir hans og móðir leiðandi í málefnum bæjarins um árabil.

Saga Stefáns og afrek, sem ekki verða tíunduð í stuttu máli eru til marks um dugnað þess fólks og þeirra fjölskyldna, sem byggðu sér heimili í Kópavogi og ólu hér upp harðduglegt og gott fólk.

Sjálfur varð Stefán forvígismaður í sínum störfum eins og hann átti kyn til.

Stefán fylgdi með klúbbsaðild sinni í fótspor föður síns, Sigurðar Helgasonar hrl., sem var einn af stofnfélögum, bróður, Helga Sigurðssonar, sem er fyrrverandi forseti klúbbsins og systur, Margrétar Maríu Sigurðardóttur, sem er fyrsta konan, sem gerðist félagi í Rótarýklúbbi Kópavogs.

Hugur okkar er hjá eiginkonu, sonum og fjölskyldu hans og við biðjum þess að almáttugur Guð styrki þau. Við þökkum Stefáni samfylgdina.

Fyrir hönd Rótarýklúbbs Kópavogs,

Sveinn Hjörtur Hjartarson.

Dýrafjarðardagar

Það er gott að skipta um umhverfi og vera þorpari í litlu þorpi vestur á fjörðum, nánar tiltekið Þingeyri við Dýrafjörð. Hér þessa helgi eru Dýrafjarðardagar. Boðið er upp á ýmsa afþreyingu fyrir gesti og heimamenn. Í dag tókum við Lilja sonardóttir okar þátt í ratleik. Mitt hlutverk var nú bara að koma henni í lið. Ég hefði ekki átt séns í að hlaupa á eftir þessum fimm skottum í liðinu hennar, Sykurpúðunum, eins og þær kölluðu sig um þorpið. Svo á kvöldgöngunni mættum við hópi föngulegra meyja að að fara á ball. Sveimérþá ef blikið í augum þeirra sagði ekki, "komdu með ungi maður." Við vorum fyrr í dag á Bolungarvík og hittum Mörthu hans Karvels heitins og Stínu dóttur hans. Það voru fagnaðarfundir. Mamma og Martha fóru saman að horfa á börn spreyta sig í söng. Myndin sem ég tók af þeim er lýsandi fyrir gamlan og góðan vinskap, sem hefur verið milli foreldra minna og Mörthu og Karvels um áratugaskeið.

Martha og Unnur 

Við höfum gert hér ýmislegt til dægrastyttingar. Farið í ferðir til Bíldudals, Tálknafjarðar og Patreksfjarðar. Farið yfir heiðarnar háu og notið ægifagurs útsýnis á Hrafnseyrarheiði og Dynjanda. Dorgað á bryggjunni á Þingeyri og átt hér hina ljúfustu daga.

Lilja dorgar á Þingeyri

Þá höfum við fylgst með gengi íslenska landsliðsins í fótbolta á EM og haft gaman af. Ég fór eitt kvöldið og horfði með nokkrum Ítölum á lið þeirra tapa í vítaspyrnukeppni fyrir Þjóðverjum og svo fór ég í strætisvagn sem hér er og horfði á leik Íslands og Frakklands. Gestirnir klöppuðu alltaf á vitlausum stað þannig að ég laumaði mér aftur í Litlaholt og horfði á leikinn þar.

Nýr forseti

Líst alveg ljómandi vel á Guðna Th Jóhannesson, nýjan forseta Íslands. Þekki hann ekki persónulega, en hefur oft fundist hann frambærilegur viðmælandi í sjónvarpi. Hinsvegar þekkti ég föður hans, Jóhannes Sæmundsson.  Hann var leikfimiskennari minn í Menntaskólanum í Reykjavík.

Eftirminnilegt er samtal okkar Jóhannesar þegar hann sagðist í samskiptum við mig hafa gert sér grein fyrir að hann væri að kenna ungu fólki en ekki unglingum, sem glímdi margt við sömu viðfangsefni og hann.

Hann var að vísa til þess að við hefðum eignast syni á sama ári. Jóhannes var boðberi nýrra aðferða í leikfimi og Tjarnarhlaupa menntaskólanema m.m. Hann lést árið 1983 langt um aldur fram.

Hann var okkur strákunum góður kennari og umfram allt hvetjandi í störfum sínum. Það var ómetanlegt að umgangast hann á þessum árum og njóta hvatningar hans og velvilja.

Óska nýjum forseta til hamingju með embættið.

Minnisstæður útgerðarmaður

Hjó eftir því hjá Elísabetu Jökulsdóttur í umræðuþætti í gær að hún nefndi nafn útgerðarmanns og skiptstjóra sem var ágætis kunningi minn. Hann hét Óskar Þórarinsson, stundum kenndur við bát sinn Frá VE í Vestmannaeyjum. Af öllum þeim útvegsmönnum sem ég hef kynnst á 30 ára ferli hjá samtökum útvegsmanna voru fáir betur máli farnir en Óskar. Það var hrein unun oft á tíðum að hlusta á hann reifa málin á útvegsmannafundum, þótt hann væri ekkert alltaf sammála síðasta ræðumanni. Hann var hnittinn með afbrigðum og beittur í senn. Hann gat verið mikill grallari og gleðimaður var hann. Víðlesinn og fróður um margt. Fræg er sagan þegar hann keypti verðlauna stóðhestinn upp á landi á einhverju hestamannamótinu. Eftir nokkurn tíma var hringt og hann spurður hvort ekki ætti að fara sækja gripinn. Óskar mundi ekkert eftir þessum kaupum en skoðaði í tékkheftið sitt og mikið rétt þar stóð hrossakjöt fyrir 700 þús. krónur. Já, eða þegar þeir fóru á barinn í Tryggvagötu nokkrir félagar úr Eyjum og ætluðu að finna þar reykvískan glæpon, sem þeir höfðu heyrt að héldi til þar. Mikið rétt þeir sáu einn við barinn, sem gæti verið glæpon. Tókum manninn tali og spurðu hann hvaða starf hann hefði með höndum. Það stóð ekki á svari: Ég er bara svona venjuleg fyllibytta eins og þið. Síðar kom í ljós að maðurinn var prófessor við Háskóla Íslands og fór vel á með þeim þarna á búllunni. Óska sjómönnum og útgerðarmönnum til hamingju með daginn.

Lífssýn Línu

Á fimmtudaginn eftir vinnu fór ég á fyrirlestur hjá Bengt Starrin sænskum prófessor í félagsráðgjöf í Norræna húsinu. Boðskapur fyrirlesara var m.a. að maður getur komið á framfæri alvarlegum skilaboðum, þótt glettni sé notuð til að koma þeim áleiðis. Þá kom einnig fram í máli hans að fyrir nokkrum áratugum voru 3,3 milljónir Svía, sem nefndu dans sitt aðaláhugamál. Nú telur þessi hópur um 1,1 milljón manna. Dansáhuga þeirra hafði ég reyndar kynnst áður t.d. í Liseberg í Gautaborg, en gerði mér ekki grein fyrir hvað þetta væri jafn almennur áhugi. Astrid var dansáhugamaður og dansaði mikið. Það hjálpaði henni á erfiðum stundum. Fram kom í máli fyrirlesara að eigi englarnir að finna þig skalt þú dansa. Maður hefur víst ekkert að gera í himaríki ef maður dansar ekki. Svona stund minnir mann á hvað það er mikilvægt að rífa sig reglulega upp úr dagsrútínunni og huga að einhverju allt öðru en dægurþrasi líðandi stundar

..að gera garðinn frægan

Fjölskylda okkar hefur átt fleiri afreksmenn í knattspyrnu en Jón Hjört Finnbjarnarson afa sbr. mynd hér að neðan af honum með Vestfjarðameistaraliðinu Vestra árið 1932. Ég fann þessa mynd af meistaraflokki Vals 1961, en þar má finna föðurbróðir minn Matthías Hjartarson sem spilaði lengi með Val. Þær eru eftirminnilegar stundirnar sem maður fór á Melavöllinn eða Laugardagsvöllinn til að sjá Matta frænda spila. Nú eða þegar ég fór með pabba upp á Akranes til að horfa á Val spila við ÍA. Það varð inngreipt í barnsminnið tuddaskapurinn í Skagamönnum. Matthías var afburðamaður í knattspyrnu. Bjó yfir mikilli boltatækni. Lék sér fyrstur íslenskra knattspyrnumanna að því skora mark beint úr horni í leik og gerði það oftar en einu sinni. Hann spilaði aldrei með íslenska landsliðinu, þótt hann væri einn flinkasti knattspyrnumaður okkar á sínum tíma. Það var einhver snúður í samskiptum þar á milli. Matthías var góður frændi í æsku en veikindi hans síðar í lífinu urðu til þess að hann fjarlægðist margt fólkið sitt og vini, þar á meðal mig. Um hann má segja að það er sitt hvað gæfa eða gjörvileiki. Skapferli hans var erfitt og á einhverju stigi fór hann yfir á annað svið. Hann varð meira og minna einfari í lífinu og umgengni hans við annað fólk var takmörkuð. Nú þegar talað er mikið um einelti minnist ég þess að hann sagði mér að hann hefði verið lagður í einelti í Verzlunarskóla Íslands af skólasystur sem bjó við betri efni. Hún lét dreifibréf ganga um bekkinn þar sem hún bauð bekknum í partý heim til sín, öllum nema honum. Hann sá þetta bréf og það fékk mikið á hann. Síðar í lífinu var honum sérstaklega illa við þá sem stóðu fyrir borgaralegum gildum. Þessi saga hefur verið mér ákveðið veganesti í lífinu og sýnir manni hvernig einelti getur haft ólíkustu birtingarmyndir. (Matthías Hjartarson 5.8.1939 - 23.12.2012)

Eins og mynd í sandi

Hugleikin er sandmyndin sem búddamunkarnir frá Tibet teikna af mikilli natni í öllum regnbogans litum. Þegar verkinu er lokið sópa þeir sandinum saman og á næstu hátíð er teiknuð ný mynd og hún hlýtur sömu örlög. Man þegar ég sá þetta í fyrsta sinn og þótti þetta miður að eyðileggja svona fallegt verk. Auðvitað hefur þessi mynd og svo eyðing hennar ákveðinn tilgang. Ekkert mannanna verk varir að eilífu. Allt er í heiminum hverfult og svo framvegis.

Þessi minnig rifjaðist upp eftir frábæra tónleika Söngfélags Skaftfellinga um síðustu helgi. Við söngfélagarnir æfðum fjölda laga í allan vetur til þess að syngja á vortónleikum okkar. Þar með er lokamarkmiðinu náð. Eftir tónleikana lifir minningin ein og við bíðum þess að geta hafið æfingu á nýju lagavali næsta haust til þess að flytja á enn nýjum tónleikum. Tilgangurinn er að geta sungið fallegt ljóð og nært fegurðina eitt augnablik og veitt hana öðrum. 

Við eigum stundina, er viðkvæði sem við erum reglulega minnt á. Við höldum áfram okkar daglega lífi og á vegferð okkar verður fólk sem við eigum samleið með um lengri eða skemmri veg. Hver er svo tilgangurinn með þessu öllu. Svo aftur sé leitað í skjóðu Dalai Lama er hann einfaldlega að vera hamingjusamur. 

Hamingjan er hugarástand sem hver og einn verður að skilgreina fyrir sig. Hún er ekki ákveðin formúla eða skyndibiti. Hver og einn verður að öðlast hana eftir eigin forskrift og vinna að því að öðlast hana. Þetta eru nú sérdeilis hreinskiptin skilaboð og ekki víst að öllum líki. Samt erum við öll hugsandi verur að feta okkur fram í lífinu og spyrjandi þessara grundvallar spurninga um lífið og tilveruna, eins og þessarar.
 Sumir segja að lífið sé frá upphafi til enda háð eintómum tilviljunum. Aðrir telja að lífshlaupinu sé meira og minna stýrt. Hvað er rétt í þessum efnum? Ég veit það ekki, en við eigum væntnlega öll sameiginlegan þennan  efa um tilgang lífsins og tilveruna. Sagði ekki Kristur sjálfur á krossinum:  "Elí, Elí, lama sabaktaní!" Það þýðir: "Guð minn, Guð minn, hví hefur þú yfirgefið mig?" Þess vegna verðum við að trúa því okkur er ekki gefin vissan. Þetta átti nú aðeins að vera örstutt hugvekja um gildi söngsins en varð óvart hugvekja um tilgang lífsins enda uppstigningardagur á morgun. Það er gott að vita til þess að vakað er yfir okkur á himnum. Góða helgi.